Αρχική arrow Άρθρα - Εκδόσεις arrow Άρθρα Αρχείου arrow Προς αποφοίτους του Λυκείου

Προς αποφοίτους του Λυκείου

Τετάρτη, 24 Σεπτέμβριος 2008
ρος τελειοφοίτους μαθητές του ΛυκείουUPL_PictureReportShortΤην ελευθερία έχεις για να υπηρετείς. Την χάνεις όταν την χρησιμοποιείς για να σε υπηρετούν. Γι` αυτό ο ελεύθερος πολίτης δεν ρωτάει ποτέ "τι κάνει η Πατρίδα για μένα". Ρωτάει "τι κάνω εγώ για την Πατρίδα".
Καλό ταξίδι. Ο Θεός μαζί σας. 
Καλόμοιροι. Γόνιμοι. Ορθοί. Σας εμπιστευόμαστε. Σας αγαπούμε.ReportContext
Νεαρές Κυρίες και νεαροί Κύριοι, 
Καλώς ορίσατε στην χορεία των πολιτών. Αναδεικνύεστε πολίτες της Ελλάδος και πολίτες της Ευρώπης. Απολαμβάνετε δικαιώματα και επωμίζεστε καθήκοντα, ανοίγεστε σε μεγάλες ευκαιρίες και αντιμετωπίζετε εξαιρετικές προκλήσεις. Παραλαμβάνετε βαρύτιμη εθνική κληρονομιά και εύφορη ευρωπαϊκή παράδοση. Αναλαμβάνετε το νήμα και το νόημα του ελληνισμού. Θα διδαχθήκατε ασφαλώς ότι αποστολή κάθε ιστορικού ΄Εθνους, συνεπώς και του ελληνικού, είναι η δημιουργία αληθινού πολιτισμού ή τουλάχιστον η βίωση και η διαφύλαξη του πατρώου πολιτισμού. Πήρατε την σκυτάλη:
- Τρέξτε!
Αρχίζει ο αγώνας ο καλός, αγώνας δρόμου. Ξεκινάει η μεγάλη περιπέτεια της ζωής. Σήμερα σας ρίχνουμε στη θάλασσα - αυτή είναι η ζωή. Και η διαδρομή της άδηλη.
- Όλες κι όλοι τώρα στο κουπί!

Σας εύχομαι από καρδιάς να είναι το ταξίδι σας μακρύ, να πνέει ούριος ο άνεμος στα πανιά σας, να συναντήσετε καλές θάλασσες, να βρίσκετε υπήνεμους λιμένες και να διασχίζετε όρθιοι τις θύελλες. 
Σας εύχομαι να διαλέξτε, στον καιρό του, καλό σύντροφο, να πέσει σε εύφορο έδαφος η σπορά σας, να είναι πλούσια η σοδειά σας και γέροι πια γεροί να καταλήξετε στην Ιθάκη σας, να τρώτε γλυκό ψωμί σε ευφρόσυνο τραπέζι λευκοί τριγυρισμένοι από τα τέκνα σας και τα τέκνα των τέκνων σας ως ελαιόφυτα ελαιών. Ας δώσει ο καλός Θεός να αντικρίζετε καπνόν αναθρώσκοντα από το πατρογονικό σας τζάκι, όπου ανέκαθεν στην εστία των Ελλήνων καίει η ιερή φωτιά, αφ` ότου υπάρχει ανθρώπινη μνήμη, αφ` ότου σαλπάρει ένας Οδυσσέας, όπως σαλπάρει σήμερα ο καθένας σας και η καθεμιά σας χωριστά. Αμήν! 

Πολίτες,
Ο Κόσμος γύρω σας και μπροστά σας μεταβάλλεται καθημερινά καταιγιστικά αλλά και συναρπαστικά. Απειλείται σοβαρά και γίνεται πιο απειλητικός. Είναι γεμάτος θαύματα και παγίδες, σειρήνες και θησαυρούς πνευματικούς μα και χειροπιαστούς. Προσφέρει μεγάλες ευκαιρίες κι ανοίγει νέους δρόμους.

Πολίτες Έλληνες, πολίτες Ευρωπαίοι, 
Συνυπολογίστε και ζυγίστε καλά όλα αυτά αλλά μη φοβάστε τίποτε. ΄Εχετε καλή αρματωσιά και αλάνθαστη πατρογονική κληρονομιά. Θυμηθείτε τον Ποιητή:
Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας,
τον θυμωμένο Ποσειδώνα μη φοβάσαι,
τέτοια στον δρόμο σου ποτέ σου δεν θα βρεις,
αν μένει η σκέψις σου υψηλή,
αν εκλεκτή συγκίνησις το πνεύμα και το σώμα σου αγγίζει.
Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας,
τον άγριο Ποσειδώνα δεν θα συναντήσεις,
αν δεν τους κουβανείς μες στην ψυχή σου, 
αν η ψυχή σου δεν τους στήνει εμπρός σου.

Παρατηρήστε στοχαστικά τον σημερινό Κόσμο. Μοιάζει γνωστός μα είναι απατηλός, γεμάτος παγίδες και σειρήνες. Την γαλήνη και ευφροσύνη σαρώνουν αιφνιδιαστικά αλλά στρατηγικά αναπάντεχες μα σκόπιμες ηλεκτρονικές καταιγίδες σε πλανητική μάλιστα κλίμακα. Η αδικαιολόγητη κατακόρυφη ανατίμηση του πετρελαίου συνεπάγεται αστραπιαίες απώλειες περιουσιών μα συνάμα κατάρρευση αλλά και κατασκευή οικονομικών αυτοκρατοριών στο παγκοσμιοποιημένο Χρηματιστήριο. Σε κάθε στενωπό παραμονεύει να σε καταπιεί από τη μια η Χάρυβδις του υπερκαταναλωτισμού κι από την άλλη η Σκύλλα του εύκολου υπερδανεισμού. Από Μ.Μ.Ε. νύχτα-μέρα οι Σειρήνες με την απατηλή γοητευτική φωνή σε τραβούν στα βρόχια των Μεγάλων Αφεντικών. Η Κίρκη των ναρκωτικών μαγεύει τους ανθρώπους και τους κάνει γουρούνια. Ως μονόφθαλμοι Κύκλωπες τα πολυεθνικά μονοπώλια κατασπαράσσουν τους φτωχούς και ως άλλοι Λαιστρυγόνες οι τρομοκράτες τρώνε τους αθώους. Οι Λωτοφάγοι μοιράζουν τον λωτό της ιστορικής λήθης, π.χ την δήθεν Ιστορία της Στ΄ του Δημοτικού. Αδιάκοπα σηκώνει άγριες φουρτούνες ο θυμωμένος Ποσειδώνας, π.χ. ο Αμερικανός. 
Αυτός ο σημερινός Κόσμος δεν περιγράφεται αυθεντικά, γλαφυρά κι αλληγορικά στην αθάνατη Οδύσσεια του Ομήρου; Σαν να γράφτηκε σήμερα!

Πριν χιλιάδες χρόνια, οι Έλληνες πρώτοι έχουν ειπεί τα πάντα για τα πάντα. Είπαν και έπραξαν τα πάντα στην εντέλεια. Ακόμη η κληρονομιά τους οδηγεί τον Κόσμο στην φιλοσοφία και στην ιστορία, στην τραγωδία και στην κωμωδία, στην γλυπτική και στην αρχιτεκτονική, στην ποίηση και στο θέατρο, στην πολιτική και στην αριθμητική, στην Λογική και στην Διαλεκτική, στην Ηθική και στην Ιατρική, στην θεολογία και στην ναυτιλία. Πρώτοι τα πάντα παντού και παντοτινά οι Έλληνες. Οι διαπιστώσεις αυτές μπορεί να θεωρηθούν μεγαλομανείς καυχησιολογίες. Όμως, παραμένουν διαπιστώσεις. Η ΄Εντιθ Χάμιλτον ήταν Αμερικανίδα ελληνίστρια, καθηγήτρια. Σε ηλικία οκτώ ετών διάβαζε αρχαία ελληνικά. Το 1958 κυκλοφόρησε σε τρίτη έκδοση το βιβλίο της The Greek Way, Ο Ελληνικός Τρόπος, που η εφημερίδα New York Times χαρακτήρισε "ένα από τα σημαντικότερα βιβλία του 20ού αιώνα". Γράφει: 
"Κανένα γλυπτό δεν συγκρίνεται με τα ελληνικά, κανένα κτίριο δεν είναι ομορφότερο, κανένα γραπτό ανώτερο. Η Ιστορία δεν έχει αναδείξει ακόμη σπουδαιότερο ιστορικό από τον Θουκυδίδη. Κανένας λόγος δεν μπορεί να συγκριθεί με τα έργα του Πλάτωνα. Στην ποίηση όλοι είναι ύψιστοι. Με τους Έλληνες κάτι καινούργιο εμφανίσθηκε στον Κόσμο. ΄Ηταν οι πρώτοι Δυτικοί. Το πνεύμα της Δύσης, το σύγχρονο πνεύμα, είναι ελληνική ανακάλυψη και η θέση των Ελλήνων είναι στον σύγχρονο Κόσμο"

Λογαριάστε, λοιπόν, ότι σεις είσθε Έλληνες. Μπορείτε. Και μπορείτε επειδή γνωρίζετε αυθορμήτως να διανοηθείτε και αμέσως να προσαρμοσθείτε, εφ` όσον κρατηθείτε στην Οδό των Ελλήνων.

Η ελληνική γλώσσα είναι η αρχαιότερη και τελειότερη γλώσσα του Κόσμου. Μένει ζωντανή στα χείλη σας τρεις χιλιάδες συνεχή χρόνια. Φωτογραφίζει τα ορατά και τα αόρατα στην εντέλεια με ανυπέρβλητη ευκρίνεια: κάθε λέξη δίνει μια τέλεια εικόνα και μια εικόνα μπορεί να δοθεί με χίλιες-δυό λέξεις. Διατυπώνει ασύλληπτες έννοιες με απόλυτη ακρίβεια σε όλη τους την πληρότητα. Την ελληνική χρησιμοποιούν, για να εκφρασθούν επιστημονικά, όλες σχεδόν οι λοιπές προηγμένες γλώσσες και πρωτίστως η παγκόσμια σήμερα αγγλική. Γι` αυτό, άλλωστε, την διάλεξε ο Θεός. Την μοναδική κοσμογονική ώρα που μίλησε στους ανθρώπους, ο Θεός τους μίλησε στα ελληνικά. Το καλό άγγελμα του Θεού, δια του Μονογενούς Του Υιού και Σωτήρος Χριστού, το Ευαγγέλιον, είναι γραμμένο ελληνικά. Επίσης οι θεόπνευστες Πράξεις των Αποστόλων, οι Επιστολές των Αποστόλων και η Αποκάλυψις του Ιωάννου είναι γραμμένες ελληνικά. Και, για να διαδοθεί στην Οικουμένη και να παραδοθεί εις τον αιώνα των αιώνων ο Λόγος του Θεού, το ΄Αγιον Πνεύμα επεφοίτησε και δώρισε την ελληνική γλώσσα στους ταπεινούς εκείνους Ψαράδες που, έτσι, έγιναν "Αλιείς Ανθρώπων".

Όμως δεν είναι μόνον θησαυρός και πολιτισμός η ελληνική ούτε μόνον αποθησαύρισμα της σοφίας ούτε το ουρανόθεν μήνυμα της ανθρώπινης σωτηρίας και ελευθερίας. Η ελληνική γλώσσα, όταν μένει ελληνική, είναι επί πλέον το αρτιότερο και ταχύτερο σύστημα ανθρώπινης σκέψης. Ο μηχανισμός της και η δομή της επιτρέπουν, όσο καμιά, την σύλληψη ιδεών και την αποκρυστάλλωση εννοιών, την σύνθεση και την ανάλυση, την αφαίρεση και την υπέρβαση: την κατανόηση του Κόσμου τούτου και των Επέκεινα του Κόσμου.
Πάρτε στην τύχη μιαν ελληνική λέξη. Επί παραδείγματι άγω, δηλαδή οδηγώ. Αγωγή, αγωγός, περιάγω, υπάγω-υπαγωγή, διάγω-διαγωγή, υδραγωγείο, παιδαγωγώ-παιδαγωγός, ψυχαγωγώ-ψυχαγωγία κοκ.
΄Η δράμω, δηλαδή τρέχω. Δρομέας, συνδράμω-συνδρομή-συνδρομητής, διαδράμω-διάδρομος-διαδρομή, ιππόδρομος, επιδράμω-επιδρομέας-επιδρομή, αποδράμω-αποδρομή, καταδράμω-καταδρομή -καταδρομέας κοκ. 
΄Η απλά φεύγω. Φυγή-φυγάς, αποφεύγω-αποφυγή, διαφεύγω-διαφυγή, προσφεύγω-προσφυγή, καταφεύγω-καταφυγή, καταφύγιο κ.α. 
΄Η, τέλος, δέχομαι. Υποδέχομαι-υποδοχή, διαδέχομαι-διάδοχος-διαδοχή, παραδέχομαι-παραδοχή, αναδέχομαι-ανάδοχος-αναδοχή, καταδέχομαι, δοχείο-πανδοχείο, ξενοδοχείο, ανθοδοχείο, μελανοδοχείο κοκ.
Ατέλειωτη αλληλουχία και θαυμαστή ποικιλία, μοναδική ευλυγισία και πυκνή συνεπής εννοιολογία, σύνθεση και ανάλυση. Η ελληνική μας γλώσσα είναι ένας συνεχής ειρμός, αυστηρά λογικός, αυτόματα λειτουργικός, αενάως παραγωγικός.

Νεαρές Κυρίες και Νεαροί Κύριοι,
Είσθε οι τυχεροί. Η τύχη είναι στο χέρι σας, αρκεί να είσθε τολμηροί και συνάμα προνοητικοί, εργατικοί και ανοικτοί, φιλικοί και δεκτικοί. Ταπεινοί και λιτοί. Πρώτος όρος: πιστοί. Είσθε καλύτεροι από τους γονείς σας και από εμάς τους παππούδες σας. Φυσιολογικά κάθε γενεά είναι καλύτερη από την προηγουμένη. "Άμες δ` εγεσόμεθα πολλώ κάρρονες" ανταπαντούσαν στους γονείς τους και στους παππούδες τους οι νεαροί, όπως σεις, Λακεδαιμόνιοι. Κι εδώ τα πρόλαβαν όλα. Ειδικότερα είσθε ακόμη καλύτεροι επειδή το σχολειό σας μετέδωσε επαρκείς γνώσεις και ιδίως καλή ελληνική αγωγή. Αυτήν την αποστολή επιτελούν οι παιδαγωγοί. Τώρα οφείλετε σεις να επιτελέσετε την δική σας αποστολή. Και αποστολή σας είναι να γίνετε καλοί καγαθοί.
Το ζητούμενο δεν είναι η συσσώρευση γνώσεων, αλλά η διαχείριση. Οι γνώσεις συσσωρεύονται, βελτιώνονται, μεταβάλλονται διαρκώς και είναι διαθέσιμες στις βιβλιοθήκες, στο διαδίκτυο και στους υπολογιστές. Το ζητούμενο είναι να διαλέγετε, να συνθέτετε και να αναλύετε κατάλληλα τις κατάλληλες γνώσεις ώστε να τις τιθασεύετε και να τις εξειδικεύετε, να τις προάγετε και να τις προσαρμόζετε. Αυτήν την ικανότητα σας προσφέρει η ελληνική παιδεία, και δεν εννοώ, φυσικά, το εκπαιδευτικό σύστημα αλλά την αγωγή και την κοσμοαντίληψη που σας κληροδοτεί η ελληνική σοφία σε απόλυτη αρμονία με την ελευθερία.

Και, τέλος, πολίτες,
Μη ξεχνάτε ποτέ. Η ελευθερία είναι ευθύνη, είναι πολυεπίπεδη και ταυτόχρονη: ελευθερία ατομική, πνευματική, υλική, προ παντός πολιτική και κοινωνική. Υπάρχει για να προάγει την κοινωνία και την Δημοκρατία και την Πολιτεία. Είναι αδιαίρετη και προϋποθέτει την αλληλεγγύη. Λήγει εκεί όπου καταλήγει η ελευθερία των άλλων. Δοκιμάζεται και κατακτάται κάθε ημέρα και ώρα. Την ελευθερία έχεις για να υπηρετείς. Την χάνεις όταν την χρησιμοποιείς για να σε υπηρετούν. Γι` αυτό ο ελεύθερος πολίτης δεν ρωτάει ποτέ "τι κάνει η Πατρίδα για μένα". Ρωτάει "τι κάνω εγώ για την Πατρίδα".

Καλό ταξίδι. Ο Θεός μαζί σας. 
Καλόμοιροι. Γόνιμοι. Ορθοί. Σας εμπιστευόμαστε. Σας αγαπούμε.

Τελετή αποφοίτησης Εκπαιδευτηρίων Μαντουλίδη
(Τετάρτη, 25 Ιουνίου 2008)


Νίκου Μέρτζου, προέδρου Εταιρίας Μακεδονικών Σπουδών
24η Σεπτεμβρίου 2008
Association of the Enosi Smyrneon Powered by Elxis - Open Source CMS.  Copyright (C) 2006-2017 Elxis.org. All rights reserved.